1. Trang chủ >
  2. Luận Văn - Báo Cáo >
  3. Kinh tế - Thương mại >

Đặc điểm hình thành và phát triển của hợp đồng kinh tế

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (395.29 KB, 85 trang )


Chơng I Chế độ pháp lý về hợp đồng kinh tế

I. Đặc điểm hình thành và phát triển của hợp ®ång kinh tÕ


Do ®Ỉc ®iĨm cđa nỊn kinh tÕ ë các giai đoạn khác nhau mà đặc điểm hình thành và phát triển của hợp đồng kinh tế cũng khác nhau trong các giai
đoạn sau :
1. Hợp đồng kinh tế trong thời kỳ khôi phục nền kinh tế và cải tạo xã hội chủ nghĩa nền kinh tế quốc dân 1954 - 1959
Thêi kú nµy nỊn kinh tÕ gåm nhiỊu thành phần kinh tế hoạt động đan xen lẫn nhau. Vì thế, chế độ pháp lý về hợp đồng kinh tế đợc thực hiện theo nghị
định số 738TTg ngày 1041956 của Thủ tớng Chính phủ ban hành Điều lệ
tạm thời về lập hợp đồng kinh doanh, qui định mối quan hệ hợp đồng trong lĩnh vực kinh doanh giữa các đơn vị kinh doanh của Nhà nớc, hợp tác xã, công ty
hợp doanh và t doanh. Đặc điểm của hợp đồng kinh doanh là rất coi trọng ý chí tự do, tự
nguyện, bình đẳng, thật thà, cùng có lợi của các đơng sự tham gia hợp đồng trong nền kinh tế quốc dân. Tuy nhiên, phải chịu sự kiểm soát của các cơ quan
Nhà nớc nh : hợp đồng phải đăng ký tại cơ quan Nhà nớc có thẩm quyền, quyền huỷ bỏ hợp đồng bị hạn chế.v.v....
2. Hợp đồng kinh tế trong thời kỳ bớc đầu xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội theo cơ chế kế hoạch hoá tập trung 1960 - 1974
Là thời kỳ cải tạo xã hội chủ nghĩa nền kinh tế quốc dân đã căn bản hoàn thành. Nhà nớc chủ trơng phát triển nền kinh tế theo kế hoạch , chịu sự điều
hành của Nhà nớc. Vì thế, chế độ hợp đồng kinh doanh cũng đợc thay đổi. Điều lệ tạm thời về chế độ hợp đồng kinh tế do Chính phủ ban hành theo Nghị định
số 004TTg ngày 411960 quy định một kiểu hợp đồng mới, hợp đồng đợc ký kết trên cơ sở kế hoạch Nhà nớc.
Đặc điểm của điều lệ tạm thời là nhằm tăng cờng mối quan hệ kinh tế giữa các xí nghiệp quốc doanh và cơ quan Nhà nớc. Coi ký kết hợp đồng kinh tế
Nguyễn Đức C¶nh Líp: Lt Kinh doanh 41A 3
lµ kû lt Nhµ níc trong quan hƯ kinh tÕ vµ chØ đợc ký kết hợp đồng kinh tế trong phạm vi chỉ tiêu kế hoạch Nhà nớc, đồng thời cũng không đợc tự ý thơng
lợng điều chỉnh hợp đồng kinh tế nếu không có sự đồng ý của cơ quan Nhà nớc có thẩm quyền.... Do đó, chế độ hợp đồng kinh tế đợc chia làm hai loại : hợp
đồng nguyên tắc và hợp đồng cụ thể. Bên cạnh đó, Điều lệ tạm thời - cũng qui định việc thành lập Hội đồng
trọng tài với t cách là cơ quan tài phán Nhà nớc có chức năng giải quyết các tranh chấp trong việc ký kết và thực hiện hợp đồng kinh tế.
Nh vậy, chế độ hợp đồng kinh tế thờng kỳ này là công cụ pháp lý của việc thực hiện kế hoạch Nhà nớc, với bản chất mang đậm yếu tố kế hoạch còn
yếu tố tài sản là thứ yếu.
3. Hợp đồng kinh tế trong thời kỳ thực hiện chủ trơng cải tiến quản lý kinh tế 1975 - 1988
Đây là thời kỳ nền kinh tế thực hiện việc quản lý theo phơng thức kinh doanh xã hội chủ nghĩa. Để tơng ứng với nó chính phủ đã ban hành Điều lệ về
chế độ hợp đồng kinh tế kèm theo Nghị định số 54CP ngày 1031975 của Hội
đồng Chính phủ, qui định kiểu hợp đồng kinh tế mới, thay thế cho bản điều lệ tạm thời về chế độ hợp đồng kinh tế trớc đó.
Đặc điểm chế độ hợp đồng kinh tế thời kỳ này là : Hợp đồng kinh tế đợc ký kết ngay sau khi có sổ kiểm tra kế hoạch và sau đó đợc điều chỉnh lại khi
Nhà nớc gao chỉ tiêu kế hoạch chính thức, việc ký kết hợp đồng kinh tế căn cứ vào phơng hớng, nhiệm vụ , kế hoạch hoặc văn bản chỉ đạo, hớng dẫn của cơ
quan quản lý Nhà nớc cấp trên, bên cạnh đó các đơn vị kinh tế còn có thể ký kết các hợp đồng kinh tế ngoài chỉ tiêu pháp lệnh, vì thế mà chủ thể của hợp đồng
kinh tế đợc mở rộng hơn, thể loại hợp đồng cũng đợc đa dạng hơn nhiều....
4. Hợp đồng kinh tế trong thời kỳ đổi mới cơ chế quản lý kinh tế từ năm 1989 đến nay
Sau đại hội VI, Đảng và Nhà nớc ta chủ trơng đổi mới nền kinh tế vận hành theo cơ chế thị trờng có sự quản lý của Nhà nớc theo định hớng xã hội chủ
nghĩa, cơ chế quản lý kinh tế cũng đợc chuyển đổi hoàn toàn theo nền kinh tế.
Nguyễn Đức Cảnh Líp: LuËt Kinh doanh 41A 4
Chính vì thế, chế độ hợp đồng kinh tế - cũng đợc chuyển đổi. Tren cơ sở đó, pháp lệnh hợp đồng kinh tế do Hội đồng Nhà nớc , thông qua ngày 2591989
đợc ban hành. Đặc điểm của pháp lệnh hợp đồng kinh tế gồm :
+ Hợp đồng kinh tế đợc xác lập trên cơ sở tự nguyện, bình đẳng về quyền và nghĩa vụ, cùng có lợi và không trái pháp luật.
+ chủ thể tham gia hợp đồng kinh tế là tất cả các pháp nhân, cá nhân có đăng ký kinh doanh, ngoài ra còn đợc mở rộng trong một số trờng hợp đặc biệt
+ Chủ thĨ cã qun tù qut trong viƯc ký kÕt vµ thực hiện hợp đồng kinh tế
+ Thể loại hợp đồng kinh tế đợc đa dạng hoá, bên cạnh đó còn qui định một số hợp đồng kinh tế theo chỉ tiêu pháp lệnh áp dụng đối với các doanh
nghiệp Nhà nớc hoạt động theo chỉ tiêu pháp lệnh Nhà nớc giao và chính phủ cũng có văn bản qui định riêng Quyết định số 18HĐBT ngày 1611990 của
Hội đồng bộ trởng Nh vậy, những điểm đổi mới của chế độ hợp đồng kinh tế thời kỳ này đã
đáp ứng yêu cầu của cơ chế quản lý nền kinh tế nhiều thành phần, bớc đầu xây dựng nền kinh tế thị trờng có sự quản lý của Nhà nớc theo định hớng XHCN.
Sau đây, chúng ta sẽ nghiên cứu chế độ hợp đồng kinh tế theo Pháp lệnh hợp đồng kinh tế ngày 2591989.

II. Khái quát về hợp đồng kinh tế


Xem Thêm
Tải bản đầy đủ (.doc) (85 trang)

×