Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
Hoàn thiện các quy định của pháp luật về bầu cử dại biểu Quốc hộí

Hoàn thiện các quy định của pháp luật về bầu cử dại biểu Quốc hộí

Tải bản đầy đủ - 0trang

Chương tll

Đại

» biểu Quốc hội

• và Đồn đại

* biểu Quốc hội



Quốc hội để b ảo đảm u cầu ''đầu váò' của ngưòi đ ại biểu

có ý n g h ĩa r ấ t q u a n trọ n g và cần thiết. T heo h ư ố n g đó, cần

h o à n th iệ n các quy đ ịn h c ủ a ph áp l u ậ t về b ầ u cử th eo

h ư ớ n g sau:

- Mở rộ n g p h ạ m vi lự a chọn của cử tri b ằ n g cách t á n g



sơ" ngưòi ứng cử cho một đơn vị bầu cử; quy định cụ thể

trình tự thủ tục tự ứng cử để tạo điều kiện cho công dân

thực hiện quyền tự ra ứng cử.

- P h â n bổ hợp lý cơ cấu, t h à n h p h ần , sô" lưỢng đại biểu

Quốc hội p h ù hỢp với đặc t h ù của mỗi địa p h ư ơ n g v à v ù n g

l ã n h t h ổ k ế t hỢp với cơ c ấ u th eo ngành, lĩn h vực h o ạ t động,

b ả o đ ả m p h á t h u y sức m ạ n h ý chí đại diện cho t o à n dân.

- H o à n th iệ n c h ế đ ịn h b ầ u cử ở đơn vị b ầ u cử, xác đ ịn h

rõ tiêu chí cơ b ả n để ấ n đ ịn h số đại biểu đưỢc b ầ u c ủ a mỗi



tỉnh, thành phô' và của mỗi đơn vỊ bầu cử là sơ' dân, trên

ngun tắc bảo đảm ngang bằng tính đại diện; nghiên cứu

để cho phép một sô' địa phương, nhóm xã hội đặc thù có tỷ

lệ đại biểu cao hơn; cần thiết khôi phục lại quyền chọn nơi

ứng cử; bỏ những quy định ''quá tró r trong hiệp thương;

cho p h é p n h i ề u ngưòi t h a m gia t r a n h cử th e o đ ú n g tư



tưỏng của Chủ tịch Hồ Chí Minh khi kều gọi người tài giỏi

ra gánh vác việc nước. Đại diện của các tô chức chính trị,

t ổ chức c h ín h trị - xã hội và các tổ chức k h á c n ê n b ầ u theo



danh sách chung tồn quốc hoặc đê cho các tổ chức đó tự

lựa chon.



233



MỘTSố VẤNĐỂ

VỀoổl MỚI Tổ CHỨC. HOẠTĐỘNGCỦAQUỐC HỘI

Hoàn thiện phương thức xác định kết quả bầu cử theo

hưống ngưòi trúng cử phải được quá nửa số phiếu bầu; sửa

đổi, bổ sung một sô' chế định về bầu thêm, bầu lại, bầu bổ

sung đại biểu Quổíc hội; làm rỏ cách tính tỷ lệ phiếu để xác

định kết quả bầu cử; danh sách ngưòi ứng cử trong cuộc

bầu cử thêm, bầu cử lại đại biểu Quốc hội, bầu cử bổ sung

đại biểu Quốc hội.

3.



Hoàn thiện các quy định của pháp luật về nhiệm vụ,



quyển hạn của đại biểu Quốc hội và Đoàn đại biểu Quốc hội



Để đạt đưỢc yêu cầu này, cần hoàn thiện quy định của

pháp luật về nhiệm vụ, trách nhiệm và quyền của đại biểu

Quốc hội, Đoàn đại biểu Quốc hội. Theo hướng đó, cần quy

định rõ ràng, cụ thể thủ tục thực hiện các nhiệm vụ, quyền

hạn cũng như thủ tục chịu trách nhiệm của đại biểu Quốc

hội, Đoàn đại biểu Quốc hội trước Quốc hội và trước cử tri.

Cụ thể là:

a. Trong hoat động lập p h á p

Hàng năm Quốc hội xem xét, thông qua khoảng từ 8

đến 10 dự án luật, bộ luật; mỗi kỳ họp khoảng từ 4 đến 5

dự án. Do đặc thù tổ chức và hoạt động của Quốc hội nước

ta, hầu hết đại biểu Quốc hội không chuyên trách lại phải

đảm nhiệm các công tác khác nhau ỏ trung ương hoặc địa

phương, điều kiện về thòi gian và vật chất dành cho nghiên



234



Chương III

Đai■ biểu Quốc hơi

• và Đồn đai

• biêu Quốc hơi

«

cứu chuẩn bị râ't hạn chế và mỗi nám Quốc hội chỉ tiến

hành 2 kỳ họp. Do đó, ngồi việc thảo luận, chính thức

thơng qua dự án luật tại kỳ họp Quốc hội, việc nghiên cứu

tham gia ý kiến đóng góp vào các dự án luật trong thòi gian

giữa 2 kỳ họp Quốc hội là rất quan trọng và cần thiết.

Để đáp ứng u cầu đó, đòi hỏi phải có sự đổi mới quy

trình lập pháp của Qc hơi, trong đó có giai đoan tham gia

xây dựng dự án luật của đại biểu Qc hội và Đồn đại

biểu Quốc hội trước kỳ họp. Giai đoạn này thực chất là giai

đoạn đại biêu Quôc hội tiếp cận và nghiên cứu các dự án

luật. Vì vậy, cần tạo điều kiện thuận lợi để đại biểu Quốc

hội có thơng tin cần thiết về nội dung của các dự án luật,

chuẩn bị hệ thõng tri thức làm cơ sở cho việc thảo luận,

thông qua dự án luật tại kỳ họp có hiệu quả, chất lượng.

ò. Trong hoạt động giá m sá t

Hình thức thực hiện quyền giám sát của Quốc hội và

các cơ quan của Quôc hội rất đa dạng và phong phú, thông

qua hoạt động xem xét báo cáo công tác giữa nàm và hàng

nám của các đối tượng bị giám sát; xem xét việc ban hành

vàn bản quy phạm pháp luật của các đối tượng chịu sự

giám sát; việc tổ chức các đồn giám sát thực tế và thơng

qua việc xem xét trả lòi chất vấn.

Để tạo điều kiện, bảo đảm cho đại biểu Quốc hội, Đoàn

đại biểu Quốc hội thực hiện tốt quyền giám sát của mình,



235



MỘTSố VẤNĐẾ

VỂĐỔI MỚI Tổ CHỨC. HOẠTĐỘNGCỦA QUỐC HỘI

góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động giám sát

của Quốc hội, cần quan tảm một số vấn đề sau:





C ần tă n g cưòng h o ạ t động giám s á t củ a các cơ q u a n củ a



Quốc hội, các đại biểu Quốc hội và Đoàn đại biểu Quốc hội.

Để các cơ q u a n c ủ a Quốic hội thực h iệ n tổt, h iệ u q u ả h o ạ t

động giám sát, c ầ n tă n g cưòng các cơ q u a n n à y về mọi m ặ t

(cán bộ và cơ sở v ậ t chất); đồng thòi, b ằ n g mọi cách n â n g cao

c h ấ t lượng đại biểu Quốc hội, bảo đ ả m cho đại biểu Quốc hội

có điều kiện và k h ả n á n g để đ ả m n h iệ m và h o àn t h à n h

n h iệ m vụ của m ình . M ặ t khác, phải c ủ n g cố, t á n g cưòng

h o ạ t động của các đoàn đại biểu Quốc hội vối t í n h c h ấ t là tổ

chức h o ạt động c ủ a đại biểu Quốc hội ở địa phương.



- Trong điều k iệ n c ủ a nước ta, đ ể b ả o đ ả m cho h o ạ t

động c h ấ t v ấ n c ủ a đại biểu Quốc hội đ ạ t được k ế t quả, q u a

đó tả n g cưòng v a i trò giám s á t của Quốc hội đốì vói h o ạ t



động của Chính phủ, Tồ án nhản dân tối cao, Viện Kiểm

s á t n h â n d â n tối cao, có t h ể k ế t hợp c h ế đ ịn h tín n h iệ m với

c h ế đ ịn h c h ấ t v ấn . T h eo đó, s a u k h i n g h e các q u a n chức



của Chính phủ, Tồ án nhân dân tốỉ cao, Viện Kiểm sát

n h á n d â n tối cao t r ả lòi châ't vấn, c á n cứ vào mức độ h o à n



thành nhiệm vụ của ngưòi bị chất vấn, Quốc hội có thể tiến

h à n h biểu q u y ế t tín n h iệ m đối với cá n h â n đó.



- Nghiên cứu để có quy định hợp lý về cđ cấu và sô' lượng

đại biểu Quốc hội của các đoàn đại biểu Quốc hội, trong đó

có việc bơ' trí một tỷ lệ thích đáng đại biểu Quổc hội chuyên



236



Chương III

Đại biểu Quốc hội và on i biờu Quc hi









4



ô



trỏch cỏc c quan ca Qc hội và Đồn đại biểu Quốc hội

(tù n g bước n â n g lên con sô" t r ê n 50%) đế tạ o điều k iện về



thòi gian, cơ chế, khả náng thực hiện công tác giám sát có

hiệu quả.

Bảo đảm điều kiện cần thiết, như bộ phận tham mưu

giúp việc, kinh phí để thực hiện hoạt động giám sát.

c.

Trong việc quyết đ ịn h những vấn đ ề quan trọng

của đ ấ t nước

Việc ngày càng phát huy dân chủ hơn nủa trong các

mặt hoạt động của Quốc hội sẽ góp phần nâng cao chất

lượng kỳ họp Quốb hội và tăng cưòng trách nhiệm của các

đại biểu Quốc hội. Có những vấn đề đe đi đến quyết định

tại kỳ họp Q'c hội có thể cần trải qua q trình tranh

luận sơi nổi với nhiều ý kiến khác nhau. Cần có nhận thức

đúng đắn, xem đây là sinh hoạt bình thưòng của Quốc hội.

Sinh hoạt dân chủ trong hoạt động Quỗ’c hội chính là ỏ chỗ

đòi hỏi mỗi đại biểu Qc hội khơng nhừng phải trình bày

sáng tỏ có tính thuyết phục ý kiến của mình, mà còn biết

lắng nghe, tơn trọng ý kiến của đại biểu khác khi có ý kiến

còn chưa thốhg nhất.

Vì vậy, cần cải tiến phương thức điểu hành kỳ họp Quốc

hội, đổi mối cách thức thảo luận, biểu quyết các vấn đề quan

trọng của đất nước tại kỳ họp Quốc hội. Quôc hội cần giành

nhiều thòi gian tập trung thảo luận nhừng vấn đề trọng



237



MỘTsó VẤNĐỂ

VỀ ĐỔI Mớí TỔCHỨC, HOẠTĐỘNGCỦAQUỐC HỘI

tâm của nội dung kỳ họp Quốc hội, đóng góp nhiều ý kiến

thiết thực vào các bản báo cáo và các dự án trình tại kỳ họp

Quốc hội, những vấn đề có nhiều ý kiến khác nhau, cần lấy

biểu quyết để đi đến thông nhâ't của Quốc hội. Những ván

đề đã được Quổc hội thông qua là cơ sở để bổ sung vào các

bản báo cáo và điều chỉnh các quyết định của Quốc hội. Việc

điểu hành kỳ họp Quốc hội cần dựa trên một sô'cơ sỏ lý luận

và thực tiễn ứng dụng các thành tựu của điều khiển học.

Nếu chúng ta mạnh dạn và tích cực đưa tiến bộ khoa học

điều khiển vào việc tổ chức quản lý xã hội nói chung và hoạt

động Quốc hội nói riêng, thì việc tổ chức điều hành kỳ họp

Quốc hội, chắc chắn sẽ có những cơ sâ khoa học hơn, đạt

hiệu quả và chất lượng hđn trong thòi gian tối.

d,

v ề hoat đơng của Đoàn d a i biểu Quốc hội giử a

h a i kỳ hop Quốc hội

Mơ hình tổ chức Đồn đại biểu Quốc hội là một nét đặc

trưng và có giá trị thực tiễn của Quốc hội Việt Nam. Tổ

chức và hoạt động của Đoàn đại biểu Quốc hội ở địa phương

qua các khoá Quốc hội trên thực tê đã đem lại những hiệu

quả khơng nhỏ. Điều đó chứng tỏ tổ chức Đồn đại biểu

Quốc hội ỏ các địa phương có ý nghĩa nhất định.

Việc cải tiến hoạt động của Đoàn đại biểu Quốc hội giữa

hai kỳ họp Quốc hội cần tập trung vào những nội dung và

hoạt động có thể như sau:



238



Chương III

Đại

• biểu Quốc hội

* và Đồn đại

• biểu Quếc hội

*



- Đ o àn đại biểu Quổc hội phải có chướ ng t r ì n h h o ạ t



động của đại biểu Quốc hội và Đoàn đại biểu Quốc hơi giữa

hai kỳ họp Quốc hội.

- Duy trì lịch tiếp dân hàng tuần của các đại biểu Quốc

hội, để kiến nghị vói các cơ quan có trách nhiệm giải quyết

kịp thòi đơn khiếu nại, tơ' cáo của cơng dân theo quy định

c ủ a p h á p luật.

- Cải tiế n việc tiếp xúc vối cử tri trước k h i v ề dự kỳ họp



Quốc hội, táng cưòng các cuộc tiếp xúc với cử tri ở cơ sở sân

x u ấ t , nơi đại biểu Quốc hội công tác và cư trú , q u a đó để

n ắ m b ắ t đưỢc n h iề u t â m tư, ng u y ện vọng của cử tr i kiến



nghị vói Quốc hội.

- N â n g cao c h ấ t lượng công tác báo cáo k ế t q u ả các kỳ



họp Quốc hội, chú trọng báo cáo vói cử tri những vấn đề đã

đưỢc Quốc hội q u y ế t đ ịn h , các nghị quyết, các đ ạo l u ậ t đ ã

đưỢc Quốc hội th ô n g q u a , các kiến nghị ch ín h đ á n g củ a cử



tri và ý kiến chất vân của đại biểu Quôc hội đã được các cơ

quan nhà nưóc xem xét giải quyết và trả lòi tại kỳ họp

Quốc hội.

- P hối hỢp vói các cơ q u a n chức n à n g ỏ đ ịa phương, tổ



chức giối thiệu cho cán bộ và nhân dân về các đạo luật đã

được Quốc hội thông qua tại kỳ họp Quốc hội, chú trọng

công tác kiểm t r a giám s á t việc thực h iệ n p h á p l u ậ t tạ i địa



phương bằng nhiều hình thức, có thể kết hỢp trong các đợt



239



MỘTSố VẤNĐỂ

VẾ0ỔI MỚI Tổ CHỨC, HOẠTĐỘNGCỦAQUỐC HỘI

tiếp xúc vối cử tri về dự kỳ họp Hội đồng nhân dân, làm

việc vối chính quyền địa phương và các cơ quan bảo vệ

pháp luật hoặc tổ chức các cuộc kiểm tra, giám sát định kỳ

tại

« cơ sở.

Để làm tốt vấn để trên, Quốc hội cần nghiên cứu để có

quy định cụ thể về nội dung, phương thức, cơ chế giám sát

của đại biểu Quốc hội đôl với cơ quan nhà nước và nâng cao

trách nhiệm của các cơ quan có thẩm quyền trong việc xem

xét, giải quyết đơn khiếu nại, tố cáo của công dân, trả lời

các kiến nghị của cử tri và các ý kiến chất vấn của đại biểu

Quốc hội. Mặt khác sau khi Quốc hội thơng qua luật,

Chính phủ cần sốm có nghị định và các ván bản hưống dẫn

thi hành cụ thể, kịp thòi.

VII. ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI CHUYÊN TRÁCH

1. Một 50 vấn đề lý luận về đại biểu Quốc hội

chuyên trách



Nói đến thuật ngữ “cíại biểu Quốc hội chun trách'\

hiện nay, còn có những quan niệm khác nhau. Có ý kiến

cho rằng, đại biểu Quốc hội chuyẽn trách là nhửng ngưòi

chuyên làm việc cho Quốc hội. Ý kiến khác lại cho rằng, đại

biểu Quốc hội chuyên trách là những ngưòi hoạt động

chuyên nghiệp trong Quốc hội.

Thực ra, cả hai loại ý kiến trẽn đây đều chưa đề cập



240



Chương III

Đại

■ biểu Quc hi

ô v on i

biu Quc hi

*



mt cỏch ton diện đến vị trí, tính chát, chức năng, nhiệm

vụ, quyền hạn của đại biểu Quốc hội chuyên trách trong

điều kiện Qũc hội nưỏc ta hoạt động khơng thưồng xun

và còn lẫn lộn giữa hai khái niệm ''chuyên trách'' vỏi

''chuyên nghiệp \

Xét về ngôn ngữ, cả hai thuật ngữ này đểu là tính từ,

dùng để chỉ tính châ't của loại cơng việc mà một cá nhân hay

tập thể đảm nhiệm. Trong tiếng Anh, thuật ngữ chuyên

trách được viết là responsible, có nghía là đảm nhiệm, chịu

trách nhiệm về một nghía vụ nhất định. Còn thuật ngữ

chun nghiệp được viết là pressional, có nghía là mang

tính nghề nghiệp, tính nhà nghề, phản ánh kỹ nảng nghề

nghiệp; hoặc vocational có nghía là khả náng cần có cho

một nghề, có tính hướng nghiệp. Trong tiếng Việt, thuật

ngừ chun trách có nghía là chun chỉ làm một loại công

việc và chỉ chịu trách nhiệm về cơng việc nào đó. Thuật ngừ

chun nghiệp có nghĩa là nghề nghiệp chuyên môn,

chuyên làm một nghề, một việc nào đó.

Hiện nay, trong quan niệm, có nhiều ngưòi vẩn cho

rằng, hầu hết Quốc hội các nưóc đều làm việc thưồng xuyên

và vì vậy, các đại biểu Quốc hội của họ đều là những nghị

sỹ chuyên nghiệp. Thực ra không phải vậy, trên thế giối

hiện nay, vẫn có nhừng Quốc hội hoạt động không thường

xuyên (như Việt Nam, Trung Quôc, Lào, Cu Ba...). Ngay cả

đơì với các Qũc hội đưỢc coi là h o ạ t động th ư ờ n g xuyên,



241



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Hoàn thiện các quy định của pháp luật về bầu cử dại biểu Quốc hộí

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×