Tải bản đầy đủ - 0 (trang)
CHƯƠNG 2 NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC & CÂN ĐỐI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

CHƯƠNG 2 NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC & CÂN ĐỐI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

Tải bản đầy đủ - 0trang

I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



Ngân sách là một khái niệm chung để chỉ NS

của các hộ gia đình, các doanh nghiệp và ngân

sách của khu vực chính phủ.

Trong thực tiễn, thuật ngữ NS thường được hiểu

là một bản ước tính về số tiền được sử dụng và

kế hoạch sử dụng số tiền đó cho một cơng việc

của một chủ thể. Nếu chủ thể đó là Nhà nước,

thì được gọi là ngân sách chính phủ hay NSNN.

Tuy nhiên, khác với ngân sách của các hộ gia

đình, doanh nghiệp, NSNN, là một phạm trù kinh

tế, chính trị và pháp lý.

2



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



Thuật ngữ ngân sách của khu vực Chính phủ và

các thơng lệ ngân sách hiện đại ngày nay, có

nguồn gốc từ những thay đổi về vai trò kinh tế

của ngân sách và quyền lực của Quốc hội

trong chế độ quân chủ. Cùng với sự phát triển

của các nền dân chủ, Quốc hội nhân danh quốc

gia hay nhân dân đã dần dành được quyền kiểm

sốt về chính trị thơng qua việc chấp thuận thuế

hay cho phép các khoản chi.



3



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



Xuất phát từ nguồn gốc ra đời của thuật ngữ

ngân sách gắn với vai trò kiểm sốt ngân sách

của Quốc hội, NSNN thường được định nghĩa

theo nghĩa hẹp: “là một tài liệu trong đó chính

phủ trình bày các khoản thu và chi phí được dự

thảo cho năm tới và đòi hỏi phải có sự chấp

thuận của cơ quan lập pháp trước khi thực hiện”.

Quan điểm này được chấp nhận rộng rãi trên

toàn cầu bởi một số tổ chức chuyên nghiên cứu

về ngân sách chính phủ.



4



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



- Theo OECD, ngân sách bao gồm tất cả các

khoản chi tiêu và các khoản thu của Chính phủ,

được trình lên cơ quan lập pháp xem xét, phê

duyệt trước khi bắt đầu một năm ngân sách mới.

- Theo Cơ quan Phát triển Quốc tế của Anh

(DFID), ngân sách là một tài liệu, được phê duyệt

bởi Quốc hội, trao cho Chính phủ quyền thực

thực hiện các khoản thu, vay nợ, và thực hiện

các khoản chi để thực hiện các mục tiêu nhất

định.

5



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



Khi vai trò can thiệp của Nhà nước trong các lĩnh vực

KT-XH được mở rộng đã dẫn đến những thay đổi trong

quan niệm về NS theo nghĩa rộng hơn: “Quốc hội có

quyền kiểm sốt và phê duyệt NS và sử dụng NS như

một công cụ để đảm bảo trách nhiệm của chính phủ

trong việc sử dụng nguồn lực; NS là một cơng cụ của

Chính phủ để vận hành các chính sách. Phạm vi của

NS phụ thuộc vào phạm vi hoạt động của Chính phủ,

bao gồm cả các khoản thu và chi”. Theo quan niệm này,

NSNN có thể hiểu là tài liệu phản ánh các khoản thu,

chi mà cơ quan hành pháp dự thảo và được cơ quan

quyền lực nhà nước quyết định;

6



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



Từ các quan niệm trên có thể khái niệm về NSNN

theo các góc nhìn khác nhau:

Theo góc độ kinh tế, NSNN là một cơng cụ chính

sách kinh tế của quốc gia, được sử dụng để đạt các

mục tiêu: Kỷ luật tài khóa, phân bổ nguồn lực theo

thứ tự ưu tiên, và sử dụng nguồn lực hiệu quả;

Theo góc độ chính trị, NSNN được trình cho cơ

quan quyền lực nhà nước để đảm bảo các đại biểu

dân cử được giám sát, phê duyệt các quyết định về

thu và chi ngân sách;

7



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN

Khái niệm về NSNN theo các góc nhìn khác

nhau:

Theo góc độ luật pháp, NSNN về hình thức là

một văn bản pháp luật được phê duyệt bởi cơ

quan quyền lực nhà nước, giới hạn các quyền

mà cơ quan hành pháp được phép thực hiện;

Theo góc độ quản lý, NSNN là căn cứ để quản lý

tài chính trong các đơn vị sử dụng NS, cho biết

số tiền đơn vị được phép chi, các nhiệm vụ chi và

kế hoạch thực hiện, NS phân bổ cho đơn vị.

8



I NSNN



1.1 Khái niệm NSNN



Ở Việt Nam, từ điển tiếng Việt thông dụng định

nghĩa: “Ngân sách: tổng số thu và chi của một

đơn vị trong một thời gian nhất định”.

Còn Luật NSNN năm 2015, cũng đưa ra khái

niệm: “NSNN là toàn bộ các khoản thu, chi của

Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một

khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước

có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện

các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước”.



9



I NSNN



1.2. Phân loại NSNN

1.2.1 Khái niệm và mục đích phân loại NSNN



Phân loại NSNN là sự sắp xếp có hệ thống các nội dung

thu, chi NS của Chính phủ theo các tiêu thức nhất định.

Hệ thống phân loại NSNN là một công cụ quan trọng

trong quản lý NSNN, vì nó quyết định cách thức mà NS

được ghi lại, trình bày và báo cáo.

NSNN được phân loại theo các cách khác nhau. Mỗi

cách phân loại được sử dụng để đáp ứng một mục đích

sử dụng cụ thể như: trình bày NS với cơ quan lập pháp;

kiểm soát việc thực hiện NS, kế toán các hoạt động tài

chính của Chính phủ; báo cáo NS và giải trình về các

hoạt động tài chính của Chính phủ.

10



I NSNN



1.2. Phân loại NSNN

1.2.1 Khái niệm và mục đích phân loại NSNN



Một hệ thống phân loại NS tốt là cần thiết để quản lý tốt

hơn các nguồn lực (gắn kết giữa các mục tiêu chiến

lược và phân bổ ngân sách), đảm bảo tính minh bạch và

trách nhiệm giải trình trong quản lý NSNN.

Yêu cầu của hệ thống phân loại NS tốt là nó phải cung

cấp thơng tin rõ ràng cho tất cả các giai đoạn của chu

trình NSNN (chuẩn bị và quyết định NS; chấp hành NS;

kiểm toán và đánh giá) bằng cách phân loại hoạt động

tài chính theo bản chất kinh tế và các tiêu chí cần thiết

khác cho việc quản lý hoặc phân tích ngân sách.



11



I NSNN



1.2. Phân loại NSNN

1.2.2 Các tiêu thức phân loại NSNN



(i) Phân loại theo chức năng của Chính phủ (COFOG)

Mục tiêu chính của việc phân loại này là làm rõ mục đích

KTXH của các khoản phân bổ NS theo các chức năng

khác nhau của Chính phủ. Việc phân loại theo chức năng

là quan trọng trong việc phân tích sự phân bố nguồn lực

giữa các ngành và chỉ ra những lĩnh vực chính có sự tham

gia chính phủ trong việc cung cấp các dịch vụ cơng. Cách

phân loại này còn giúp đánh giá các hoạt động thuộc chức

năng, nhiệm vụ cụ thể của nhà nước trong từng thời kỳ.

Phân loại theo chức năng của chính phủ, được LHQ phát

hành trong hướng dẫn sử dụng Hệ thống Tài khoản quốc

gia (SNA) và được IMF sử dụng trong Cẩm nang Thống kê

Tài chính của Chính phủ (GFS).



12



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

CHƯƠNG 2 NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC & CÂN ĐỐI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

Tải bản đầy đủ ngay(0 tr)

×