1. Trang chủ >
  2. Lớp 10 >
  3. Lịch sử >

 Văn hoá cổ đại phương Đông

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (1.35 MB, 213 trang )


Giáo án liïch sử 10

Các hoạt động của thầy và trò

cụ bằng sắt nhưng đã tìm hiểu vũ trụ...).

- Nhóm 2: Chữ viết ra đời là do xã hội ngày

càng phát triển, các mối quan hệ phong phú, đa

dạng. Hơn nữa do nhu cầu ghi chép, cai trò, lưu giữ

những kinh nghiệm mà chữ viết đã ra đời. Chữ viết

xuất hiện vào thiên niên kỷ thứ IV TCN mà sớm

nhất là ở Ai Cập và Lưỡng Hà. Ban đầu là chữ

tượng hình (vẽ hình giống vật để biểu thò), sau này

người ta cách điệu hoá chữ tượng hình thành nét và

ghép các nét theo quy ước để phản ánh ý nghó con

người một cách phong phú hơn gọi là chữ tượng ý.

Chữ tượng ý được ghép với một âm thanh để phản

ánh tiếng nói, tiếng gọi có âm sắc, thanh điệu của

con người. Người Ai Cập viết trên giấy papirút (vỏ

cây sậy cán mỏng), người Lưỡng Hà viết trên đất

sét rồi đem nung khô, người Trung Quốc viết trên

mai rùa, thẻ tre, trúc hoặc trên lụa bạch ...).

- GV cho HS xem tranh ảnh nói về cách viết chữ

tượng hình của cư dân phương Đông xưa và hiện

nay trên thế giới vẫn còn một số quốc gia viết chữ

tượng hình như : Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc.

- GV nhận xét: Chữ viết là phát minh quan trọng

nhất của loài người, nhờ đó mà các nhà nghiên cứu

ngày nay hiểu được phần nào cuộc sống của cư dân

cổ đại xưa.

- Nhóm 3: Do nhu cầu tính lại diện tích ruộng

đất sau khi bò ngập nước, tính toán vật liệu và kích

thước khi xây dựng các công trình xây dựng, tính

các khoản nợ nần nên toán học sớm xuất hiện ở

Phương Đông. Người Ai Cập giỏi về tính hình học,

họ đã biết cách tính diện tích tam giác, hình

thang ... họ còn tính được số Pi bằng 3,16 (tương

đối)... Người Lưỡng Hà hay đi buôn xa giỏi về số

học, họ có thể làm các phép tính nhân, chia cho tới

hàng triệu. Người Ấn Độ phát minh ra số 0...

- GV nhận xét: Mặc dù toán học còn sơ lược

nhưng đã có tác dụng ngay trong cuộc sống lúc bấy

giờ và nó cũng để lại nhiều kinh nghiệm quý chuẩn

bò cho bước phát triển cao hơn ở giai đoạn sau.

- Nhóm 4: Các công trình kiến trúc cổ đại: Do

uy quyền của các hoàng đế, do chiến tranh giữa

các nước, do muốn tôn vinh các vương triều của

mình mà ở các quốc gia cổ đại phương Đông đã

xây dựng nhiều công trình đồ sộ như Kim tự tháp

Ai Cập, Vạn Lý Trường Thành ở Trung Quốc, khu



Nơng Duy Khánh



Trường THPT Nguyễn Du

Những kiến thức HS cần nắm vững



b. Chữ viết

- Nguyên nhân ra đời của chữ viết: do

nhu cầu trao đổi, lưu giữ kinh nghiệm

m.à chữ viết sớm hình thành từ thiên

niên kỷ IV TCN.1`

- Ban đầu là chữ tượng hình, sau đó là

tượng ý, tượng thanh.

- Tác dụng của chữ viết: đây là phát

minh quan trọng nhất, nhờ nó mà

chúng ta hiểu được phần nào lòch sử

thế giới cổ đại.



c. Toán học

- Nguyên nhân ra đời: Do nhu cầu tính

lại ruộng đất, nhu cầu xây dựng, tính

toán ... mà toán học ra đời.

- Thành tựu: Các công thức sơ đẳng về

hình học, các bài toán đơn giản về số

học ... phát minh ra số 0 của cư dân Ấn

Độ.

- Tác dụng: Phục vụ cuộc sống lúc bấy

giờ và đề lại kinh nghiệm quý cho giai

đoạn sau.



d. Kiến trúc



Trang 17



Giáo án liïch sử 10

Các hoạt động của thầy và trò

đến tháp ở Ấn Độ, thành Babilon ở Lưỡng Hà ...

(GV cho HS giới thiệu về các kỳ quan này qua

tranh ảnh, đóa VCD...)

- Những công trình này là những kỳ tích về sức

lao động và tài năng sáng tạo của con người (trong

tay chưa có khoa học, công cụ cao nhất chỉ bằng

đồng mà đã tạo ra những công trình khổng lồ còn

lại mãi với thời gian). Hiện nay còn tồn tại một số

công trình như: Kim tự Tháp Ai Cập, Vạn Lý

trường thành, cổng thành I-sơ-ta thành Babilon

(SGK hình 3).

- Nếu còn thời gian GV có thể đi sâu vào giới

thiệu cho HS về kiến trúc xây dựng Kim tự tháp,

hoặc sự hùng vó của Vạn Lý trường thành...



Trường THPT Nguyễn Du

Những kiến thức HS cần nắm vững

- Do uy quyền của các nhà vua mà

hàng loạt các công trình kiến trúc đã

ra đời: Kim tự tháp Ai Cập, vườn treo

Babilon, Vạn Lý trường thành...

- Các công trình này thường đồ sộ thể

hiện cho uy quyền của vua chuyên

chế.

- Ngày nay còn tồn tại một số công

trình như Kim tự tháp Ai Cập, Vạn lý

trường thành, cổng Isơta thành

babilon... Những công trình này là

những kì tích về sức lao động và tài

năng sáng tạo của con người.



4. Sơ kết bài học

Kiểm tra hoạt động nhận thức của HS, yêu cầu HS nắm được những kiến thức cơ bản

của bài học: Điều kiện tự nhiên, nền kinh tế của các quốc gia cổ đại phương Đông? Thể chế

chính trò và các tầng lớp chính trong xã hội, vai trò của nông dân công xã? Những thành tựu

văn hoá mà cư dân phương Đông để lại cho loài người (phần này có thể cho HS làm nhanh

bài tập trắc nghiệm tại lớp, hoặc giao về nhà).

5. Bài tập - Dặn dò về nhà

- Giao bài tập về nhà cho HS và yêu cầu HS đọc trước SGK bài 4.



Nơng Duy Khánh



Trang 18



Giáo án liïch sử 10



Trường THPT Nguyễn Du

Ngày soạn: ………………Ngày dạy:……………….

Bài 4. CÁC QUỐC GIA CỔ ĐẠI PHƯƠNG TÂY

– HY LẠP VÀ RÔMA



I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

Sau khi học xong bài học, yêu cầu HS phải nắm được những vấn đề sau:

1. Kiến thức

- Điều kiện tự nhiên của vùng Đại Trung Hải với sự phát triển của thủ công nghiệp

và thương nghiệp đường biển và với chế độ chiếm nô.

- Từ cơ sở kinh tế – xã hội đã dẫn đến việc hình thành thể chế Nhà nước dân chủ –

cộng hoà.

2. Tư tưởng

Giáo dục cho HS thấy được mâu thuẫn giai cấp và đấu tranh giai cấp mà tiêu biểu là

những cuộc đấu tranh của nô lệ và dân nghèo trong xã hội chiếm nô. Từ đó giúp các em

thấy được vai trò của quần chúng nhân dân trong lòch sử.

3. Kỹ năng

- Rèn luyện cho HS kỹ năng sử dụng bản đồ để phân tích được những thuận lợi, khó

khăn và vai trò của điều kiện đòa lý đối với sự phát triển mọi mặt của các quốc gia cổ đại

Đòa Trung Hải.

- Biết khai thác nội dung tranh ảnh.

II. THIẾT BỊ, TÀI LIỆU DẠY - HỌC

- Bản đồ các quốc gia cổ đại.

- Tranh ảnh về một số công trình nghệ thuật thế giới cổ đại.

- Phần mềm Encarta 2005- phần Lòch sử thế giới cổ đại.

III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY - HỌC

Bài này dạy trong 2 tiết: Tiết 1 giảng mục 1 mục 2; Tiết 2 giảng mục 3.

1. Kiểm tra bài cũ

 Câu hỏi kiểm tra ở tiết 1:

Câu hỏi 1: Cho HS làm nhanh câu hỏi trắc nghiệm:

Hãy điền vào chỗ chấm:

- Các quốc gia cổ đãi phương Đông hình thành ở.................................................

- Thời gian hình thành Nhà nước ở các quốc gia cổ đại phương Đông................

- Đặc điểm kinh tế của các quốc gia cổ đại phương Đông...................................

- Giai cấp chính trong xã hội..................................................................................



Nơng Duy Khánh



Trang 19



Giáo án liïch sử 10



Trường THPT Nguyễn Du



- Thể chế chính trò ..................................................................................................

(Câu hỏi này có thể chuẩn bò ra khổ giấy A 0 treo lên bảng cho HS điền vào hoặc in ra

giấy A4 kiểm tra cùng một lúc được nhiều HS.

Câu hỏi 2:

loại?



Cư dân phương Đông thời cổ đại đã có những đóng góp gì về mặt văn hoá cho nhân



 Câu hỏi kiểm tra ở tiết 2

Tại sao Hy Lạp, Rôma có một nền kinh tế phát triển? Bản chất của nền dân chủ cổ đại

ở Hy Lạp, Rôma là gì?

2. Dẫn dắt bài mới

GV khái quát nội dung phần kiểm tra bài cũ (phần kiểm tra ở tiết 1) dẫn dắt HS vào

bài mới và nêu nhiệm vụ nhận thức về bài mới cho HS như sau:

Hy Lạp và Rôma bao gồm nhiều đảo nhỏ, nằm trên bờ Bắc Đòa Trung Hải. Đòa

Trung Hải giống như cái hồ lớn, tạo nên sự giao thông thuận lợi giữa các nước với nhau, do

đó từ rất sớm đã có những hoạt động hàng hải, ngư nghiệp và thương nghiệp biển. Trên cơ

sở đó, Hy Lạp và Rôma đã phát triển rất cao về kinh tế và xã hội làm cơ sở cho một nền văn

hoá rất rực rỡ. Để hiểu được điều kiện tự nhiên đã chi phối sự phát triển kinh tế và xã hội

của các quốc gia cổ đại Hy lạp, Rôma như thế nào? Thế nào là thò quốc? Sự hình thành thể

chế Nhà nước dân chủ cộng hoà ra sao? Những thành tựu văn hoá tiêu biểu của cư dân cổ

đại Hy lạp, Rôma để lại cho loài người? So sánh nó với các quốc gia cổ đại phương Đông?

Chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay để trả lời cho những vấn đề trên.

3. Tổ chức các hoạt động trên lớp

Các hoạt động của thầy và trò

Những kiến thức HS cần nắm vững

Hoạt động 1: Cả lớp và cá nhân

 Thiên nhiên và đời sống của con

GV gợi lại ở các quốc gia cổ đại phương

người.

Đông hình thành sớm nhờ điều kiện tự nhiên

thuận lợi. Còn điều kiện tự nhiên ở các quốc gia

Đòa Trung Hải có những thuận lợi và khó khăn

gì?

- HS đọc SGK trả lời câu hỏi, HS khác có thể

bổ sung cho bạn.

GV nhận xét, bổ sung và chốt ý:

- Hy Lạp, Rôma nằm ở ven biển Đòa

Trung Hải, nhiều đảo, đất canh tác ít cà

cứng, đã tạo ra những thuận lợi và khó

khăn:

+ Thuận lợi: Có biển, nhiều hải cảng,

giao thông trên biển dễ dàng, nghề

hàng hải sớm phát triển.

+ Khó khăn: Đất ít và xấu, nên chỉ

thích hợp loại cây lâu năm, do đó lương



Nơng Duy Khánh



Trang 20



Xem Thêm
Tải bản đầy đủ (.doc) (213 trang)

×