1. Trang chủ >
  2. Thạc sĩ - Cao học >
  3. Sư phạm >

CHƯƠNG 3 NHỮNG BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HỌC SINH, SINH VIÊN CỦA GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM LỚP Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (1.75 MB, 93 trang )


phạm nội quy, quy chế, thậm chí vi phạm pháp luật, sống thực dụng, đua đòi.

Tệ nạn xã hội, nhất là ma túy, cờ bạc rượu chè trong sinh viên tuy có giảm

song vẫn còn đáng lo lắng.

Trong báo cáo chính trị tại đại hội IX của Đảng xác định: Phát triển

GD&ĐT là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp CNH,

HĐH, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người – yếu tố cơ bản để phát

triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững.

- Mục tiêu giáo dục ĐH đã nêu rõ: “đào tạo người học có phẩm chất

chính trị, đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến thức và năng lực thực

hành nghề nghiệp tương ứng với trình độ đào tạo, có sức khỏe, đáp ứng yêu

cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” [20,tr36]

Trong đó đã nêu rõ đối với đào tạo trình độ CĐ “giúp sinh viên có kiến

thức chuyên môn và kỹ năng thực hành cơ bản để giải quyết những vấn đề

thông thường thuộc chuyên ngành được đào tạo” [20,tr36]

Như vậy, tăng cường công tác quản lý HSSV chính là góp phần nâng

cao chất lượng giáo dục toàn diện cho HSSV, góp phần “đào tạo người học

có phẩm chất chính trị, đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến thức và

năng lực thực hành nghề nghiệp tương ứng với trình độ đào tạo, có sức khỏe,

đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”.

3.1.2 Xuất phát từ mục tiêu và nhiệm vụ đào tạo của Trường Cao đẳng Tài

nguyên và Môi trường Hà Nội

- Bộ Tài nguyên và Môi trường Hà Nội là một đơn vị chủ quản của

Trường CĐ Tài nguyên và Môi trường Hà Nội. Hiện nay, Bộ Tài nguyên và

Môi trường là đơn vị quản lý nhà nước rất nhiều lĩnh vực như: đất đai, đo đạc

bản đồ, môi trường, địa chất khoáng sản, tài nguyên nước, khí tượng, thủy

văn nên nhu cầu nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn cao là rất lớn. Vì

vậy ngoài mục tiêu đào tạo chung của bậc CĐ, Trường CĐ Tài nguyên và

Môi trường Hà Nội còn có mục tiêu riêng đó là: đào tạo nguồn nhân lực có



69



phẩm chất chính trị, đạo đức tốt, có trình độ chuyên môn cao, đáp ứng nhu

cầu cho quá trình hiện đại hóa của ngành trong giai đoạn hiện nay.

- Nhiệm vụ của Trường CĐ Tài nguyên và Môi trường được xác định,

bao gồm:

“Tổ chức quá trình đào tạo theo đúng mục tiêu, chương trình đào tạo ở

bậc CĐ và trình độ thấp hơn trong các lĩnh vực: khí tượng, thuỷ văn, tài

nguyên nước, trắc địa, biên chế bản đồ, địa chính, công nghệ thông tin, môi

trường; tổ chức bồi dưỡng, đào tạo cán bộ, công chức ngành; Triển khai các

hoạt động thực nghiệm và nghiên cứu khoa học, dịch vụ khoa học”. [12,tr2].

Tại Báo cáo đại hội Đảng bộ Trường CĐ Tài nguyên và Môi trường Hà

Nội nhiệm kỳ I (2004 – 2006) cũng đã nhấn mạnh “trong quá trình thực hiện

nhiệm vụ đào tạo, nhà trường cần tăng cường công tác quản lý HSSV, trong

đó trú trọng nâng cao năng lực quản lý của các cán bộ, giáo viên, đặc biệt là

của GVCN lớp”. [18,tr6].

Như vậy, để thực hiện được mục tiêu GD&ĐT của nhà trường, việc

triển khai tốt công tác quản lý HSSV sẽ là cơ sở vững chắc cho công tác đào

tạo của nhà trường.

3.1.3 Xuất phát từ kinh nghiệm hoạt động quản lý đội ngũ giáo viên chủ

nhiệm lớp và hoạt động quản lý học sinh, sinh viên của đội ngũ giáo viên

chủ nhiệm lớp ở Trường Cao đẳng Tài Nguyên và Môi trường Hà Nội

Có thể nói rằng, Trường CĐ Tài nguyên và Môi trường Hà Nội ngay từ

khi được thành lập nhà trường đã có sự quan tâm đến công tác quản lý HSSV.

Trong việc tổ chức hệ thống tổ chức, quản lý HSSV của nhà trường cũng đã

thu được những kết quả nhất định, tuy nhiên thực tiễn trong việc tổ chức,

quản lý HSSV của nhà trường có nhiều hạn chế, bất cập cần phải khắc phục

trong thời gian tới, nhất là hoạt động quản lý HSSV của người GVCN lớp.

Qua đó cũng đã cho thấy nhiều kinh nghiệm khá bổ ích, từ đó đặt nền móng



70



cho công tác này trong thời gian tới. Chúng tôi có thể khái quát lại một số

kinh nghiệm đã được nhà trường đúc rút trong công tác này như sau:

- Trước hết là có sự nhận thức đúng đắn, tinh thần trách nhiệm cao và

thái độ thực hiện nghiêm túc các quy chế của Bộ Giáo dục và Đào tạo về

công tác HSSV của Ban giám hiệu, cán bộ, giáo viên, công nhân viên và

HSSV.

- Giữ vững tư tưởng chỉ đạo là giáo dục đào tạo phải toàn diện, tạo

nguồn nhân lực cho đất nước phải là những người giỏi về chuyên môn, vững

vàng về phẩm chất chính trị, có đạo đức lối sống trong sáng lành mạnh.

- Công tác chỉ đạo phải tập trung, phân công trách nhiệm phải rõ ràng,

kiểm tra thực hiện phải sâu sát, kịp thời.

- Lãnh đạo nhà trường phải thực sự quan tâm đến công tác quản lý

HSSV nói chung và hoạt động quản lý HSSV của GVCN lớp nói riêng để có

đầu tư thích đáng cho công tác quản lý HSSV.

- Thực hiện tốt và có nền nếp việc phối hợp công tác giữa các đơn vị,

các tổ chức chính quyền, đoàn thể trong trường. Sự phối hợp đồng bộ giữa

các bộ phận, phòng, ban có liên quan là rất cần thiết, tạo ra một tổng lực trong

toàn trường.

- Phải làm cho giáo viên khi tham gia công tác GVCN lớp thông suốt,

cùng chia sẻ với nhà trường về trách nhiệm và quyền hạn quản lý, giáo dục

đối với HSSV.

- Phải ban hành các quy định cụ thể về công tác GVCN lớp để tạo

hành lang pháp lý quản lý đội ngũ này. Khi ban hành các quy định cần có sự

tham gia đóng góp của tất cả các đơn vị liên quan và đặc biệt là đội ngũ

GVCN lớp để phù hợp với thực tế của nhà trường.

- GVCN lớp phải là những người có trình độ, vững vàng về nghiệp vụ

quản lý, nhiệt tình và có trách nhiệm cao với công việc, luôn coi HSSV như

con em mình.



71



- Các điều kiện khác như cơ cở vật chất, môi trường học đường, ...

cũng đóng vai trò không nhỏ trong công tác quản lý HSSV.

3.1.4 Xuất phát từ quy chế học sinh, sinh viên các trường đại học, cao đẳng

và trung cấp chuyên nghiệp hệ chính quy

Ngày 13 tháng 8 năm 2007, Bộ trưởng Bộ giáo dục và Đào tạo có

Quyết định số 42/2007/QĐ - BGDĐT về việc ban hành qui chế HSSV các

trường ĐH, CĐ và trung học chuyên nghiệp hệ chính qui. Tại điều 13 của quy

chế này đã quy định rõ “hệ thống tổ chức, quản lý công tác HSSV của trường

gồm có Hiệu trưởng, đơn vị phụ trách công tác HSSV, GVCN và lớp HSSV”,

như vậy GVCN lớp là một trong các mắt xích rất quan trọng trong hệ thống tổ

chức, quản lý HSSV của các trường.

Cũng tại điều 16 của quy chế này quy định “Hiệu trưởng phân công

GVCN lớp HSSV hướng dẫn các hoạt động của lớp”, như vậy, để tổ chức chỉ

đạo việc thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà

nước, các quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, ngành, địa phương thì người

GVCN lớp sẽ là người quản lý trực tiếp lớp HSSV, là người hướng dẫn các

hoạt động của lớp học.

Điều 2 của Quyết định số 42/2007/QĐ - BGDĐT đã quy định rõ

“Quyết định có hiệu lực sau 15 ngày kể từ ngày đăng công báo”.

Như vậy, để triển khai thực hiện Quy chế HSSV có hiệu quả, bắt buộc

mỗi nhà trường phải có những biện pháp cụ thể cho việc quản lý HSSV, nhất

là những biện pháp quản lý của người GVCN lớp.

3.2. Đề xuất những biện pháp quản lý học sinh, sinh viên của giáo viên

chủ nhiệm lớp

3.2.1. Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên chủ nhiệm lớp về

tầm quan trọng của giáo viên chủ nhiệm lớp trong việc quản lý học sinh,

sinh viên



72



Trong mỗi con người, nhận thức tư tưởng bao giờ cũng là khâu đầu tiên

của một quá trình hoạt động xã hội. Do đó việc nâng cao nhận thức, ý thức

trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý, GVCN lớp là yếu tố vô cùng quan

trọng, nó ảnh hưởng đến chất lượng quản lý HSSV của mỗi GVCN lớp. Vì vậy

điều đầu tiên theo chúng tôi là phải nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ

quản lý, GVCN lớp về tầm quan trọng của GVCN lớp trong việc quản lý

HSSV.

3.2.1.1. Mục đích

Nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm cho đội ngũ cán bộ quản lý,

GVCN lớp; tạo sự nhất trí cao và phối hợp đồng bộ giữa các tổ chức trong

nhà trường đối với công tác quản lý HSSV của GVCN lớp.

3.2.1.2. Nội dung

- Tổ chức các cuộc hội thảo về công tác quản lý HSSV của GVCN lớp.

- Tuyên truyền, vận động thông qua các phong trào thi đua

- Mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng những kỹ năng quản lý HSSV cho đội

ngũ GVCN lớp.

- Xây dựng quy định chức năng, nhiệm vụ đi đôi với việc thực hiện chế

độ, chính sách phù hợp.

3.2.1.3. Cách thức thực hiện

- Phát động các đợt thi đua nhân dịp các ngày lễ lớn trong năm như:

“giáo viên dạy giỏi”, “giáo viên chủ nhiệm lớp xuất sắc” để nâng cao nhận

thức về hoạt động quản lý HSSV.

- Định kỳ hàng năm tổ chức ít nhất 1 lần hội thảo hoặc 1 lớp đào tạo,

bồi dưỡng những kỹ năng về công tác quản lý HSSV cho GVCN lớp. Khi tổ

chức cần mời những chuyên gia am hiểu về công tác quản lý, đặc biệt là công

tác quản lý HSSV về lên lớp giảng dạy.



73



- Khi xây dựng quy định chức năng, nhiệm vụ của GVCN lớp phải có

dự thảo và lấy ý kiến rông rãi của các cấp quản lý, đặc biệt là của GVCN lớp

trong nhà trường để tạo sự đồng thuận cao trong quá trình thực hiện.

- Xây dựng chế độ khen thưởng kịp thời và tương xứng với nhiệm vụ

phải làm để động viên giáo viên khi tham gia công tác chủ nhiệm lớp.

3.2.1.4. Điều kiện thực hiện

- Phải có sự ủng hộ của Đảng uỷ, BGH nhà trường cả về chủ trương và

cơ sở vật chất.

- Tổ chức bộ máy của nhà trường phải đảm bảo tính đồng bộ, ổn định,

có tính dân chủ và kỷ luật cao

3.2.2. Kế hoạch hóa hoạt động quản lý học sinh, sinh viên

Kế hoạch hoá là việc làm và là chức năng quản lý khởi đầu quan trọng

của hoạt động quản lý. Trên cơ sở phân tích thực trạng những thuận lợi, khó

khăn, tiềm năng và khả năng để vạch ra kế hoạch hoạt động quản lý của

người GVCN lớp.

3.2.2.1. Mục đích

Xây dựng được kế hoạch cho hoạt động quản lý HSSV của người

GVCN lớp theo học kỳ, năm học có tính khả thi và tính hiệu quả cao nhằm

định hướng các hoạt động quản lý HSSV của GVCN lớp.

3.2.2.2. Nội dung

+ Xác định cơ sở (căn cứ) để lập kế hoạch hoạt động quản lý HSSV của

người GVCN lớp theo học kỳ, năm học.

+ Dự thảo kế hoạch hoạt động quản lý HSSV của lớp theo học kỳ, năm học.

+ Trình bày dự thảo kế hoạch, xin ý kiến đóng góp, từ đó điều chỉnh và

hoàn thiện bản kế hoạch (học kỳ và năm học)

+ Trình duyệt với Hiệu trưởng hoặc trưởng khoa bản kế hoạch hoạt

động quản lý HSSV.

3.2.2.3. Cách thức thực hiện



74



+ GVCN lớp nắm tình hình HSSV của lớp mình phụ trách về mọi mặt.

+ Đặt ra mục tiêu, chỉ tiêu phấn đấu cho tập thể HSSV cần đạt được và

nguồn lực cần thiết.

+ Lựa chọn biện pháp quản lý HSSV tương ứng với điều kiện thực tế để

thực hiện mục tiêu.

+ Dự thảo và hoàn thiện kế hoạch.

3.2.2.4. Điều kiện thực hiện

+ Biết rõ mục tiêu và nhiệm vụ và kế hoạch năm học của nhà trường.

+ Biết rõ mục tiêu, nhiệm vụ và kế hoạch công tác của Đoàn

TNCSHCM.

+ Biết rõ đặc điểm tình hình lớp học, những mặt mạnh, những mặt yếu.

3.2.3. Tổ chức thực hiện kế hoạch quản lý học sinh, sinh viên

3.2.3.1. Mục đích

Triển khai tổ chức thực hiện có hiệu quả kế hoạch quản lý HSSV để

đạt được mục tiêu và chỉ tiêu đã được đề ra.

3.2.3.2. Nội dung

Để tổ chức thực hiện tốt kế hoạch hoạt động quản lý HSSV của mình,

người GVCN cần thực hiện các nội dung sau:

+ Ổn định tổ chức lớp HSSV mình phụ trách, bằng cách tổ chức hợp lý

đội ngũ tự quản để nhiều sinh viên được tham gia vào đội ngũ đó. Đội ngũ tự

quản bao gồm: ban cán sự, ban chấp hành chi đoàn, tổ trưởng, hoặc những

HSSV được phân công phụ trách từng mặt hoạt động của lớp như văn nghệ,

thể dục, hoạt động ngoại khoá, câu lạc bộ... GVCN lớp cần lưu ý xây dựng

đội ngũ tự quản xuất phát từ đặc điểm, nhiệm vụ từng năm học và tính chất

phát triển của tập thể sinh viên.

+ Bồi dưỡng đội ngũ tự quản. Đối với sinh viên cao đẳng, người GVCN

lớp cần được xác định chỉ là cố vấn cho tập thể lớp. Điều đó có nghĩa là

GVCN lớp không nên làm thay đội ngũ tự quản của lớp mà nhiệm vụ chủ yếu



75



của GVCN lớp là bồi dưỡng năng lực tự quản cho HSSV tham gia vào đội

ngũ tự quản.

+ Bám sát và chỉ đạo mọi hoạt động của tập thể lớp. GVCN lớp chỉ là

người giúp HSSV tự tổ chức các hoạt động đã được kế hoạch hoá. Điều đó

không có nghĩa là khoán trắng, đứng ngoài hoạt động của tập thể HSSV lớp

học mà nên cùng hoạt động, điều chỉnh hoạt động, kịp thời giúp các em tháo

gỡ những khó khăn trong quá trình hoạt động.

3.2.3.3. Cách thức thực hiện

- Lựa chọn đội ngũ tự quản:

Đội ngũ cán bộ lớp nên do tập thể HSSV trong lớp bầu lên, tuy nhiên

cần hướng các em bầu chọn những em có uy tín, có trách nhiệm, có khả năng

tự quản, xây dựng khối đoàn kết để thực hiện có kết quả mục tiêu, kế hoạch

hoạt động của tập thể lớp. Vì vây khi lựa chọn đội ngũ tự quản cần thực hiện

các công việc sau đây:

+ GVCN lớp tiến hành họp lớp, xác định những tiêu chuẩn lựa chọn và

mục tiêu nội dung hoạt động của lớp, cho HSSV trong lớp đề cử những em đủ

tiêu chuẩn ra ứng cử vào các vị trí của đội ngũ tự quản bộ. Sau đó tiến hành

bỏ phiếu kín để lựa chọn những em xứng đáng nhất vào đội ngũ tự quản. Việc

bỏ phiếu phải diễn ra công khai, bảo đảm tính dân chủ.

+ Sau khi đã lựa chọn được đội ngũ tự quản nhất thiết phải đề nghị

Hiệu trưởng, BCH đoàn TNCS Hồ Chí minh ra quyết định công nhận để làm

cơ sở pháp lý cho hoạt động của đội ngũ tự quản.

- Bồi dưỡng đội ngũ tự quản:

+ Tập hợp đội ngũ cán bộ lớp, bỗi dưỡng cho các em những hiểu biết về

ý nghĩa và tác dụng của việc xây dựng tập thể lớp vững mạnh, về vai trò và

nhiệm vụ của cán bộ lớp trong việc xây dựng tập thể lớp, về mối quan hệ công

tác giữa cán bộ lớp với nhau.



76



+ Phân công nhiệm vụ cụ thể cho ban cán sự lớp. Yêu cầu các em hãy

ghi nhiệm vụ của mình vào sổ công tác để ghi nhớ và thực hiện.

+ Tổ chức cho các em thảo luận và bàn biện pháp thực hiện kế hoạch

công tác quản lý HSSV của lớp mình và định hướng công việc của từng em

trong ban cán sự.

- Bám sát và chỉ đạo mọi hoạt động của tập thể lớp:

Định kỳ tổ chức các buổi sinh hoạt lớp theo tháng, học kỳ và năm học

để kịp thời nắm bắt tình hình HSSV trong lớp. Tranh thủ sự giúp đỡ của các

phòng chức năng trong trường để phổ biến những nội dung cơ bản của công

tác quản lý HSSV cho ban cán sự lớp.

3.2.3.4. Điều kiện thực hiện

+ Có đủ nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực và thông tin).

+ Có đủ văn bản mang tính pháp quy và những hướng dẫn cụ thể của

nhà trường.

+ Có mối quan hệ tốt với các đơn vị trong trường.

3.2.4. Kích thích (tạo động cơ) hoạt động của mỗi học sinh, sinh viên trong

tập thể lớp

3.2.4.1. Mục đích

Tạo ra động cơ để thôi thúc ở mỗi HSSV trong tập thể lớp tự giác, tích cực

tham gia vào mọi hoạt động của tập thể, phát huy tinh thần làm chủ của HSSV.

3.2.4.2. Nội dung

Để tạo được động cơ hoạt động tốt cho HSSV, người GVCN lớp cần tổ

chức thực hiện các nội dung sau:

- Nắm bắt được nhu cầu của HSSV, nhờ đó trên cơ sở đối chiếu với

mục tiêu yêu cầu của nhà trường, của tập thể mà phát hiện ra đâu là nhu cầu

lành mạnh và hợp lý, đâu là nhu cầu không lành mạnh và không hợp lý có hại

đến sự phần đấu của tập thể.



77



- Tổ chức các hoạt động giáo dục để giúp HSSV thoả mãn nhu cầu

lành mạnh và hợp lý.

- Thực hiện chế độ khen thưởng, trách phạt kịp thời, hợp lý.

3.2.4.3. Cách thức thực hiện

- Trao đổi tâm tình trực tiếp với mỗi cá nhân để nắm bắt được các nhu

cầu của HSSV.

- Tổ chức các buổi sinh hoạt tư tưởng, sinh hoạt chuyên đề, tổ chức

những phong trào thi đua,...để hình thành những nhu cầu lành mạnh và hợp lý

của HSSV.

- Thực hiện tốt quy chế đào tạo của Bộ giáo dục và Đào tạo, quy định

của Trường CĐ Tài nguyên và Môi trường Hà Nội.

- Thực hiện tốt công tác khen thưởng, trách phạt đã đề ra.

3.2.4.4. Điều kiện thực hiện

- Có đủ nguồn lực do nhà trường đầu tư.

- Người GVCN lớp phải là người có đạo đức, là người hiểu và nắm bắt

được tâm lý của HSSV.

3.2.5. Kiểm tra - đánh giá hoạt động của tập thể lớp học sinh, sinh viên

3.2.5.1. Mục đích

- Kịp thời phát hiện những mặt tốt để động viên, phát huy; những mặt

còn lệch lạc để uốn nắn sửa chữa, từ đó có những điều chỉnh phù hợp.

- Nắm được “mối liên hệ nghịch” trong quá trình quản lý HSSV.

- Đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ của HSSV và công tác HSSV.

3.2.5.2. Nội dung

- Kiểm tra tình hình hoạt động của đội ngũ cán bộ lớp.

- Kiểm tra chất lượng hoạt động của tập thể lớp HSSV.

- Kiểm tra chất lượng hoạt động tự giáo dục của mỗi thành viên trong

tập thể.

3.2.5.3 Cách thức thực hiện



78



- Yêu cầu ban cán sự lớp, ban chấp hành chi đoàn báo cáo về tình hình

HSSV trong lớp về các mặt học tập và rèn luyện bằng văn bản và gửi về

GVCN lớp vào ngày cuối của tuần thứ 2 và thứ 4 trong tháng.

- Phối hợp với giáo vụ khoa và Phòng Công tác HSSV cung cấp thông

tin về tình hình HSSV của lớp mình phụ trách vào ngày cuối cùng của các

tháng.

- Tổ chức họp lớp HSSV mỗi tháng một lần.

- Tổ chức sơ kết hoạt động của tập thể HSSV cuối mỗi học kỳ và tổng

kết hoạt động này vào cuối học kỳ II của năm học. Khi tổ chức họp cần mời

đại diện lãnh đạo khoa và phòng Công tác HSSV cùng dự họp để tranh thủ các

ý kiến chỉ đạo của nhà trường.

3.2.5.4. Điều kiện thực hiện

- GVCN lớp phải năng nổ, nhiệt tình, linh hoạt.

- Phải có chế độ kiểm tra thích ứng với tình hình nhiệm vụ (đi tận nơi,

xem tận chỗ).

- Kiểm tra phải thật sự tôn trọng người được kiểm tra.

- Có mối quan hệ tốt với các đơn vị trong trường.

3.2.6. Phối hợp và điều chỉnh trong công tác quản lý học sinh, sinh viên

3.2.6.1. Mục đích

- Huy động các nguồn lực trong và ngoài trường vào công tác quản lý

HSSV của lớp.

- Điều chỉnh và khắc phục những sai lệch trong quá trình tổ chức thực

hiện kế hoạch hoạt động quản lý HSSV của người GVCN lớp.

- Tạo mối quan hệ tốt với các cá nhân và tập thể trong và ngoài nhà

trường.

3.2.6.2. Nội dung

- Tổ chức họp bàn biện pháp, cơ chế phối hợp với các tổ chức trong

trường.



79



Xem Thêm
Tải bản đầy đủ (.pdf) (93 trang)

×